RSS

Το αλφαβητάρι της χρονιάς

29 Dec

Το αλφαβητάρι της χρονιάς

Αν υπήρξαν κάποιοι που πίστευαν ότι επειδή το 2008 άρχισε άσχημα, δεν μπορούσε παρά να τελειώσει και άσχημα, έπεσαν έξω. Τελείωσε πολύ χειρότερα. Ηταν ένας χρόνος από αυτούς που κανείς δεν θέλει να ξανάρθουν. Είχε απ’ όλα: σκάνδαλα, σκανδαλολογία, ανατροπές, παραιτήσεις, επιτυχίες, φιάσκo και κυρίως δημοσκοπήσεις. Ηταν η χρονιά των δημοσκοπήσεων. Περισσότερες δεν υπήρξαν ποτέ άλλοτε στο παρελθόν. Οπως ποτέ άλλοτε δεν μας απασχόλησαν τόσο πολύ πρόσωπα που σε άλλη περίπτωση δεν θα τους δίναμε σημασία.

Βασικά το 2008 ήταν μια περίοδος του δημόσιου βίου που αναλώθηκε σε πολιτικές αντιδικίες περί σκανδάλων. Κρίσιμα θέματα, όπως το βέτο στην ένταξη των Σκοπίων στο ΝΑΤΟ, η ιδιωτικοποίηση του ΟΤΕ και η δρομολόγηση της απεμπλοκής του Δημοσίου από την Ολυμπιακή, ο ασφαλιστικός νόμος, οι ενεργειακές συμφωνίες με τη Ρωσία και οι σχέσεις με την Κίνα, χάθηκαν μέσα στις αντιδικίες για υποθέσεις διαφθοράς. Η «Ζαχοπουλειάδα», κληρονομιά από το προηγούμενο έτος, οδήγησε στην αναγκαστική, έστω προσωρινή, ανεξαρτητοποίηση του βουλευτή κ. Κ. Κουκοδήμου. Ο κ. Βασ. Μαγγίνας άφησε το υπουργείο Απασχόλησης, όταν κατηγορήθηκε για παραβίαση της εργατικής νομοθεσίας. Το όνομα του πρώην υπουργού κ. Αρ. Παυλίδη ενεπλάκη σε υπόθεση χρηματισμού. Ο πρώην υπουργός κ. Ι. Κεφαλογιάννης καταδικάστηκε για παρεμβάσεις στη Δικαιοσύνη.

Για οποιαδήποτε αντιπολίτευση μια κυβέρνηση με τέτοια προβλήματα θα ήταν εύκολη λεία. Αλλά στο ΠΑΣΟΚ, τους πρώτους μήνες του έτους, προσπαθούν να οργανώσουν συνέδριο σε κλίμα ομφαλοσκόπησης. Οι οπαδοί του κ. Ευ. Βενιζέλου ετοιμάζουν «ρεύμα ιδεών», η Χαρ. Τρικούπη εκφράζει τη δυσφορία της και η ίδρυσή του αναστέλλεται. Μετά το συνέδριο, στο κομματικό ρετιρέ αναδεικνύονται δύο νέα πρόσωπα. Ο κ. Ι. Ραγκούσης, που έγινε γραμματέας του Ε.Σ. του κόμματος, και ο κ. Γ. Παπακωνσταντίνου, που πήρε τη θέση του ως εκπρόσωπος Τύπου.

Δεν επήλθε όμως η ανάκαμψη. Το ΠΑΣΟΚ δεν μπορεί ούτε καν να δώσει ένα στίγμα και οι δημοσκοπήσεις συνεχίζουν ως το καλοκαίρι να δίνουν προβάδισμα στη Ν.Δ. Ακόμη και ένα ατύχημα που είχε ο κ. Γ. Παπανδρέου με το ποδήλατό του θεωρήθηκε κακός οιωνός.

Εν τω μεταξύ, η Σύνοδος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς στο πολυτελέστερο ξενοδοχείο της χώρας, στο Λαγονήσι, σχολιάζεται αρνητικά. Πολλοί άρχισαν ήδη να ψιθυρίζουν ότι αν δεν αλλάξουν από το Σεπτέμβριο τα πράγματα, ο κ. Παπανδρέου θα έχει σοβαρό πρόβλημα.

Ζωηρό ενδιαφέρον, εν τω μεταξύ, προκαλεί ένα πρόσωπο που εισβάλλει θριαμβευτικά στην κεντρική πολιτική σκηνή. Ο μόλις 33 ετών κ. Αλ. Τσίπρας επικρατεί με 70% έναντι του κ. Φ. Κουβέλη στον Συνασπισμό και γίνεται ο νεότερος αρχηγός κόμματος της Μεταπολίτευσης. Οι δημοσκοπήσεις τον επιβραβεύουν, οι ψηφοφόροι του ΠΑΣΟΚ κατευθύνονται στον ΣΥΡΙΖΑ και οι εκκλήσεις για συνεργασία που απευθύνει απεγνωσμένα η Χαρ. Τρικούπη απορρίπτονται.

Η κυβέρνηση δεν έχει σθεναρή αντιπολίτευση αλλά την ταλαιπωρούν οι έριδες στο δικό της στρατόπεδο. Οι προσωπικές κόντρες γοήτρου διαδέχονται η μία την άλλη. Οι προβληματικές σχέσεις του κ. Γ. Αλογοσκούφη με τον κ. Γ. Σουφλιά, καθώς και οι υπόγειες αντιδικίες ανάμεσα στον κ. Ευ. Μεϊμαράκη και το διάδοχό του στη Ρηγίλλης κ. Ελ. Ζαγορίτη και τον κ. Θ. Ρουσόπουλο απασχολούν πολλές φορές την επικαιρότητα. Ανάμεσα στον υπουργό ΠΕΧΩΔΕ και τον κοινοτικό επίτροπο κ. Στ. Δήμα εξελίσσεται μια βεντέτα που θα κρατήσει όλο το χρόνο.

Θα χάσει τη μάχη με την αρρώστια που τον ταλαιπώρησε για πολλούς μήνες ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος, αφήνοντας πίσω του το στίγμα της ισχυρής παρουσίας του στο δημόσιο βίο. Στις αρχές Φεβρουαρίου οι μητροπολίτες επιλέγουν για διάδοχό του τον -πρώην αντίπαλό του- Θηβών κ. Ιερώνυμο, που αρχίζει να αλλάζει τον τρόπο λειτουργίας της Ελληνικής Εκκλησίας και αποκαθιστά τις σχέσεις της με το Φανάρι.

Ισως ήταν η έκπληξη της χρονιάς: κομμουνιστής πρόεδρος σε κοινοτική χώρα. Στις κυπριακές εκλογές το κόμμα του Προέδρου Τάσσου Παπαδόπουλου μένει εκτός δεύτερου γύρου και η τελική αναμέτρηση ανάμεσα στον κ. Ι. Κασουλίδη και τον κ. Δημ. Χριστόφια κρίνεται υπέρ του δευτέρου. Αμέσως ο νέος Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας αρχίζει επαφές με τον ηγέτη των Τουρκοκυπρίων Μεχμέτ Αλί Ταλάτ. Αλλά ο Τάσσος Παπαδόπουλος δεν θα είναι παρών για να δει τη συνέχεια: Χάνει τη μάχη με τη ζωή στα τέλη Νοεμβρίου.

Κάπως ορμητικά εισβάλλει στο πολιτικό προσκήνιο και ένα νέο πρόσωπο: ο επιχειρηματίας κ. Α. Βγενόπουλος, του όποιου οι κινήσεις επιρροής, ακόμη και η εμπλοκή στα διοικητικά του Παναθηναϊκού, ερμηνεύονται ως ενδιαφέρον συμμετοχής στο πολιτικό παιχνίδι. Η αντιπολίτευση του καταλογίζει κερδοσκοπία στη διαδικασία ιδιωτικοποίησης του ΟΤΕ και εκείνος καταθέτει αγωγές κατά των προέδρων του ΠΑΣΟΚ και του Συνασπισμού. Οταν καλείται στη Βουλή αναφέρει: «Εχω τις απαντήσεις, περιμένω τα ερωτήματα» .

Λίγο μετά την έναρξη της δίκης για το σκάνδαλο Siemens στη Γερμανία, οι προβολείς πέφτουν στο ελληνικό σκέλος του. Η εταιρία διέθεσε κάπου εκατό εκατομμύρια ευρώ για να δωροδοκήσει πάσης φύσεως αξιωματούχους στην Ελλάδα. Το ΠΑΣΟΚ βρίσκεται με την πλάτη στον τοίχο όταν αποδεικνύεται ότι έφτασε στο ταμείο του ένα εκατομμύριο μάρκα. Το πρόβλημα μεγαλώνει καθώς φήμες εμπλέκουν και έναν πρώην υπουργό. Αλλά στη συνέχεια, η προσωπική σχέση του επικεφαλής της εταιρίας στην Ελλάδα κ. Μιχ. Χριστοφοράκου με υπουργούς και βουλευτές της Ν.Δ. αναστατώνει το κυβερνητικό στρατόπεδο.

Με φόντο αυτό το σκάνδαλο, οι ήδη κακές σχέσεις του προέδρου του ΠΑΣΟΚ κ. Γ. Παπανδρέου με τον προκάτοχό του επιδεινώνονται. Οταν ο κ. Σημίτης θα διατυπώσει δημοσίως τη διαφωνία του για τη θέση του ΠΑΣΟΚ να εγκρίνονται οι μεγάλες ευρωπαϊκές επιλογές με δημοψήφισμα, ο κ. Παπανδρέου τον θέτει εκτός Κοινοβουλευτικής Ομάδας. Μετά το σοκ, αποσαφηνίζει ότι δεν σκοπεύει ούτε να αποχωρήσει από την πολιτική ούτε να ιδρύσει νέο κόμμα, όπως του απέδιδαν.

Νέο μέτωπο για την κυβέρνηση δημιουργεί η επιμονή του προέδρου Μπους να ενταχθούν τα Σκόπια στο ΝΑΤΟ, χωρίς να έχει επιλυθεί το πρόβλημα της ονομασίας τους. Ο κ. Κ. Καραμανλής στη Σύνοδο Κορυφής της συμμαχίας στο Βουκουρέστι θα ασκήσει βέτο, που θα γίνει δεκτό με ικανοποίηση στο εσωτερικό αλλά θα περιπλέξει τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις. Η κυβέρνηση των ΗΠΑ είχε ήδη εκφράσει δυσαρέσκεια για τις επιλογές της ελληνικής κυβέρνησης να συνεργαστεί με τη Μόσχα σε θέματα μεταφοράς ενέργειας με την υπογραφή συμφωνίας για κατασκευή δύο αγωγών. Στη συνέχεια, η μεσολαβητική πρόταση του κ. Μάθιου Νίμιτς θα απορριφθεί, οι σχέσεις με την κυβέρνηση Γκρούεφσκι θα ενταθούν και τα Σκόπια θα καταφύγουν στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.

Ξέροντας ότι η οικονομική κρίση επέρχεται και καθώς η τιμή του πετρελαίου καλπάζει και πυροδοτεί την ακρίβεια, ο κ. Γ. Αλογοσκούφης προβλέπει δυσκολία εκτέλεσης του Προϋπολογισμού και αναγγέλλει μέτρα. Η κυβέρνηση πιέζεται από πολλές πλευρές, ενώ επανακάμπτει και ο εφιάλτης με τις πυρκαγιές που απειλούν να κάψουν ό,τι απέμεινε το 2007. Ωστόσο, η Ν.Δ. διατηρεί την πρωτοκαθεδρία στις μετρήσεις κοινής γνώμης.
Ολοκληρώνεται στις αρχές του θέρους το ναυάγιο της συνταγματικής αναθεώρησης, που είχε αρχίσει στο τέλος του χειμώνα με την αποχώρηση του ΠΑΣΟΚ από τη διαδικασία. Τα άλλα κόμματα αναθεωρούν μόνο τρεις από τις εξήντα προτεινόμενες διατάξεις, μία από τις οποίες είναι η κατάργηση του επαγγελματικού ασυμβίβαστου των βουλευτών. Η απαξίωση της διαδικασίας συνεχίζεται με τις καταγγελίες που κάνουν στη Βουλή οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ για «νοθεία», που οργάνωσαν οι βουλευτές της Ν.Δ. στην ψηφοφορία που έγινε στα τέλη Μαΐου.

Πριν βγει το καλοκαίρι, αποδεικνύεται ότι όσα δεν κατάφερε σε βάρος της κυβέρνησης η αντιπολίτευση το κατάφεραν οι υπουργοί της. Ο κ. Γ. Βουλγαράκης θα χρειαστεί να δώσει εξηγήσεις για τις φορολογικές του διευθετήσεις και ο κ. Θ. Ρουσόπουλος για την αγορά σπιτιών. Το κλίμα επιδεινώνεται όταν ο κ. Καραμανλής προσφέρει κάλυψη στους βαλλόμενους συνεργάτες του από τη Διεθνή Εκθεση Θεσσαλονίκης. Στις επόμενες δημοσκοπήσεις η Ν.Δ. περνάει για πρώτη φορά πίσω από το ΠΑΣΟΚ και το προφίλ του πρωθυπουργού αρχίζει να ραγίζει.

Ραγδαίες είναι οι εξελίξεις από τη στιγμή που η επικαιρότητα εστιάζεται στο πρόσωπο του ηγουμένου Εφραίμ και τη Μονή Βατοπαιδίου. Οι αποκαλύψεις πέφτουν βροχή. Αναγνωρίσεις κυριότητας εκτάσεων, από την εποχή του ΠΑΣΟΚ, επαφές με κυβερνητικούς παράγοντες και κρατικούς λειτουργούς, ανταλλαγές ακινήτων εις βάρος του Δημοσίου, οικονομικές δραστηριότητες ενισχύουν την πεποίθηση περί μεγάλου σκανδάλου και φέρνουν την κυβέρνηση σε δύσκολη θέση. Ο κ. Βουλγαράκης λίγο καιρό μετά αναγκάζεται να παραιτηθεί και αργότερα το ίδιο κάνει και ο υπουργός Επικρατείας. Η Ν.Δ. δεν διακινδυνεύει τη συμμετοχή της σε μια ψηφοφορία για τη σύσταση Προανακριτικής Επιτροπής που ζητεί η αντιπολίτευση και δεν προσέρχεται καν στη Βουλή. Συμφωνεί, ωστόσο, να συσταθεί Εξεταστική Επιτροπή, από τις εργασίες της οποίας ωστόσο δεν προκύπτουν εντυπωσιακά στοιχεία.

Στο Πεκίνο οι Κινέζοι οργάνωσαν τον Αύγουστο με επιτυχία τους 29ους Ολυμπιακούς Αγώνες, χωρίς να κρύβουν ότι προσπάθησαν να ξεπεράσουν τον πήχυ που έβαλε ψηλά η Αθήνα το 2004. Στην Ελλάδα όμως οι Αγώνες του Πεκίνου έδωσαν αφορμή για τον απολογισμό της ολυμπιακής Ελλάδας και μελαγχολικές διαπιστώσεις. Ο,τι κερδήθηκε το 2004, τέσσερα χρόνια αργότερα είχε ήδη χαθεί. Ούτε η ακτινοβολία της επιτυχίας αξιοποιήθηκε ούτε μετα-ολυμπιακή αξιοποίηση των υποδομών υπήρξε ούτε το μοντέλο οργάνωσης λειτουργίας της προετοιμασίας είχε συνέχεια.

Το καλοκαίρι του 2008 -αλλά και στη συνέχεια- το βαρύ κλίμα στο κυβερνητικό στρατόπεδο τροφοδοτείται πλέον από το εσωτερικό. Οι κ.κ. Β. Πολύδωρας, Ι. Μανώλης, Αθ. Γιαννόπουλος, Μάξ. Χαρακόπουλος -και κατά περίπτωση και άλλοι- βάλλουν διαρκώς εναντίον υπουργών και ιδίως κατά του κ. Ρουσόπουλου. Η κοινοβουλευτική πλειοψηφία κινδυνεύει όταν ο βουλευτής Δράμας κ. Στ. Δαϊλάκης απομακρύνεται από την Κ.Ο. και η επιβίωση της κυβέρνησης κρίνεται από τις διαθέσεις του κ. Π. Τατούλη. Ο κ. Δαϊλάκης επανεντάσσεται και έτσι διευκολύνεται η διαγραφή του κ. Τατούλη, όταν η κριτική του εστράφη προσωπικά κατά του πρωθυπουργού.

Υπό κανονικές συνθήκες, μια κυβέρνηση με τόσα προβλήματα θα οδηγείτο στην κάλπη, υπολογίζοντας στον αιφνιδιασμό των αντιπάλων της. Αλλά αυτό το πλεονέκτημα χάθηκε από τη στιγμή που όλες οι δημοσκοπήσεις άρχισαν να δίνουν ως πρώτο κόμμα του ΠΑΣΟΚ, ενώ σταδιακά και το προφίλ του πρωθυπουργού άρχισε να υποχωρεί στη σύγκριση με τον κ. Παπανδρέου. Το ΠΑΣΟΚ ξεκίνησε πολύ άσχημα, αλλά πριν κλείσει ο χρόνος βρέθηκε μπροστά με διαφορά.

Φυσικά η ανατροπή που κατέγραφαν οι δημοσκοπήσεις προερχόταν κυρίως από τις οικονομικές δυσκολίες που διευρύνθηκαν όταν κλιμακώθηκε η διεθνής κρίση. Η κυβέρνηση κατήρτισε ένα σχέδιο στήριξης του τραπεζικού συστήματος, ύψους 28 δισ. ευρώ, για να διατηρήσει τη ρευστότητα στην αγορά, αλλά δεν κατάφερε να το θέσει αμέσως σε εφαρμογή.

Χωρίς αμφιβολία, το μεγάλο γεγονός της χρονιάς ήταν η δολοφονία του ανυποψίαστου Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου, μόλις 15 ετών, από αστυνομικό στα Εξάρχεια, στις 6 Δεκεμβρίου. Το ίδιο βράδυ ξέσπασε κύμα οργής και για μέρες η Αθήνα ήταν παραδομένη στις διαδηλώσεις, αλλά και στα επεισόδια και τις καταστροφές που προκάλεσαν το διεθνές ενδιαφέρον, καθώς επεκτάθηκαν σε όλη τη χώρα. Πίσω από τα έκτροπα, υπήρχε σε εξέλιξη ένα μεγάλο κίνημα διαμαρτυρίας των νέων.

Ψάχνοντας για διέξοδο, ο πρωθυπουργός ανέλαβε προσωπικά την ευθύνη για τα κυβερνητικά λάθη στο σκάνδαλο του Βατοπαιδίου και αναγνώρισε τους λόγους που έκαναν τη νεολαία να διαμαρτύρεται. Η ψυχολογία στην κυβερνητική παράταξη βελτιώθηκε αλλά οι επόμενες κινήσεις θα είναι αυτές που θα διαμορφώσουν τις συνθήκες παράδοσης της σκυτάλης των πολιτικών εξελίξεων στο νέο έτος.

Ωσπου να βγει αυτός ο χρόνος, κανείς δεν μπορεί να είναι σίγουρος ότι δεν μας επιφυλάσσει και άλλες εκπλήξεις. Σε κάθε περίπτωση όμως, η κληροδοσία του στο 2009 θα είναι πιο βαριά από την κληρονομιά που βρήκε. Και αυτό αφήνει όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά.

ΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ, Ελεύθερος Τύπος, Κυριακή, 28.12.08

Advertisements
 
Leave a comment

Posted by on December 29, 2008 in Γεγονότα 2008

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: