RSS

Monthly Archives: April 2012

Τεκμήρια για την 21η Απριλίου

 

 

Τεκμήρια από το αρχείο της Ελένης Βλάχου για το τι συνέβη την 21η Απριλίου 1967, καθώς και μία πιο επίκαιρη από ποτέ ανάλυση του εκλιπόντος Αντώνη Καρκαγιάννη, παρουσιάζει σήμερα η «Κ», επ’ ευκαιρία της συμπλήρωσης 45 ετών από το στρατιωτικό πραξικόπημα. Στη φωτογραφία, η διασταύρωση των οδών Πειραιώς και Σωκράτους (όπου τα γραφεία της τότε «Κ») την ημέρα του πραξικοπήματος.

Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 22/4/2012

 
Leave a comment

Posted by on April 23, 2012 in 21 Απριλίου 1967

 

Tags:

Παναγούλης, ο πρωταγωνιστής του αντιδικτατορικού αγώνα

Του Νικου Xρυσολωρα, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 22/4/2012

Οταν εκδηλώθηκε η «επανάσταση», ο Αλέκος Παναγούλης, γιος και αδελφός αξιωματικών του Στρατού Ξηράς, υπηρετούσε τη θητεία του στη Βέροια. Ξαφνικά, άρχισε να παριστάνει τον παράφρονα. «Γιατί δεν κάθεσαι Παναγούλη;» τον ρωτούσαν οι ανώτεροί του. «Γιατί είμαι ο Ακάθιστος Υμνος» απαντούσε. Μετήχθη στη Θεσσαλονίκη για ψυχιατρική εξέταση, όπου «επείσθη» τελικά να καθήσει. Κατά την επιστροφή του στη μονάδα του λιποτάκτησε, αδίκημα που λόγω της ισχύος του στρατιωτικού νόμου ετιμωρείτο με θάνατο. Γνωστός για τους δημοκρατικούς του αγώνες πριν από τη δικτατορία, δραπέτευσε κυνηγημένος για την Κύπρο και στη συνέχεια, με τη βοήθεια της κυβέρνησης Μακαρίου, κατάφερε να διαφύγει στην Ευρώπη. Οταν επέστρεψε -κρυφά φυσικά- στην Ελλάδα οργάνωσε με τους συντρόφους του απόπειρα δολοφονίας του επικεφαλής της χούντας, Γεωργίου Παπαδόπουλου.

Ο Παναγούλης, ακολουθώντας το κλασικό παράδειγμα του Αρμόδιου και του Αριστογείτονα, θεωρούσε ότι ο «αποκεφαλισμός» του καθεστώτος πριν προλάβει να εδραιώσει την κυριαρχία του θα οδηγούσε στην κατάρρευσή του. Στις 13 Αυγούστου 1968 έστησε ενέδρα με εκρηκτικό μηχανισμό στο 31ο χιλιόμετρο της παραλιακής οδού Αθηνών – Σουνίου (Βάρκιζα), περιμένοντας την αυτοκινητοπομπή του Παπαδόπουλου. Για τεχνικούς λόγους όμως, η έκρηξη δεν σκοτώνει τον δικτάτορα. Ο Παναγούλης συλλαμβάνεται επί τόπου και η ενέργειά του αποδοκιμάζεται από σύσσωμο τον πολιτικό κόσμο της εποχής, εκτός του Ανδρέα Παπανδρέου, ο οποίος την επικροτεί (παρά το γεγονός ότι οι σχέσεις των δύο ανδρών ήταν και παρέμειναν τεταμένες, αν όχι ψυχρές). Read the rest of this entry »

 

Β΄ έκδοση: «Την 2αν πρωινήν εξερράγη στρατιωτικόν κίνημα»

Των Αγγελου Πετροπουλου και Μαριαννας Kακαουνακη, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 22/4/2012

«Νόμιζα ότι ξυπνούσα σε κακό ελληνικό φιλμ· έχουν πιάσει την Αθήνα, με τανκς και στρατό» ακούγεται να λέει η Ελένη Βλάχου λίγο μετά τις 3 τα ξημερώματα της 21ης Απριλίου 1967 στο ηχητικό ντοκουμέντο της σύσκεψης της «Καθημερινής» για τη Β΄ έκδοση της εφημερίδας που θα ενέτασσε στο πρωτοσέλιδό της την είδηση του πραξικοπήματος. Οπως η ίδια σημειώνει στα απομνημονεύματα και τις σημειώσεις της δεν δίσταζε ποτέ να μεταχειριστεί το μαγνητόφωνο και το μικρόφωνο που στεκόταν πάντα στην αριστερή γωνιά του γραφείου της, στον πέμπτο όροφο των γραφείων της «Καθημερινής» στην οδό Σωκράτους 57. Ετσι, με το ξέσπασμα του πραξικοπήματος της 21ης Απριλίου, και με τη βοήθεια του συζύγου της Κώστα Λούνδρα φτάνει λίγο μετά τις 3 τα ξημερώματα στην «Καθημερινή» για να ηχογραφήσει λεπτό προς λεπτό τα γεγονότα που βλέπει από το παράθυρο του γραφείου της, όσα έχει δει προηγουμένως στους δρόμους της πόλης, αλλά και τις εκτιμήσεις για όσα γίνονται εκείνη την νύχτα και τις συζητήσεις που προκύπτουν ανάμεσα στην ίδια και τους συντάκτες της εφημερίδας που επιχειρούν χωρίς τηλέφωνα ή ραδιόφωνο μέχρι τις 6 το πρωί να καταγράψουν την αλλαγή της ιστορικής πορείας της Ελλάδος. Read the rest of this entry »

 
Leave a comment

Posted by on April 23, 2012 in 21 Απριλίου 1967

 

Τι άφησε πίσω της η χούντα του ’67

Προξένησε πλήγμα διαρκείας στη δημοκρατική διαδικασία και τη βαθιά πληγή του Κυπριακού που χαίνει ακόμη 45 χρόνια πριν

Tου Αντωνη Kαρκαγιαννη*Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 22/4/2012

Κυπριακή τραγωδία, εθνική ήττα, πλήγμα διαρκείας στη δημοκρατική διαδικασία. Το οδυνηρότερο κατάλοιπο το άφησε ο εγκληματικός τυχοδιωκτισμός της χούντας του Ιωαννίδη στην Κύπρο. Προκάλεσε τη στρατιωτική επέμβαση της Τουρκίας, με τη συνενοχή ή την ανοχή Αμερικανών και Αγγλων και την αδράνεια της διεθνούς κοινότητας. Το πλήγμα αυτό δεν επουλώνεται, από τότε τα πράγματα στην Κύπρο είναι δύσκολο να επανέλθουν στην προηγούμενη κατάσταση· θα πρέπει να αναζητήσουμε νέες καταστάσεις και νέες μορφές συμβίωσης των δύο κυπριακών κοινοτήτων, πράγμα που αποδείχθηκε ακόμη πιο δύσκολο.

Οι συνέπειες στο φρόνημα και στην ψυχή μας είναι ακόμα πιο σοβαρές. Η κατάρρευση της δικτατορίας το καλοκαίρι του 1974 ήρθε μαζί με την πίκρα της εθνικής ήττας, στρατιωτικής και πολιτικής. Είναι δύσκολο να την αποδεχθούμε και να αντιμετωπίσουμε με τις δυνάμεις μας τις συνέπειές της. Μαζί με την πίκρα της ήττας, μας έμεινε και η εσωστρέφεια του προβληματικού αδικημένου που αποδίδει στους άλλους τις αιτίες της κακομοιριάς του και πιστεύει ότι όλοι οι άλλοι συνωμοτούν και βυσσοδομούν εναντίον του. Κατά βάθος ζούμε με το όνειρο μιας «ρεβάνς», χωρίς να ξέρουμε ποια μπορεί να είναι η μορφή της και ποιος ο χαρακτήρας της, με ποιες δυνάμεις και ποιες συμμαχίες θα την επιχειρήσουμε. Read the rest of this entry »

 
Leave a comment

Posted by on April 23, 2012 in 21 Απριλίου 1967

 

Tags:

Ενενήντα χρόνια μετά την Καταστροφή

Tου Στεφανου Κασιματη, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 22/4/2012

Αφορμή ήταν η σκέψη ότι ως χώρα έχουμε επιβιώσει από πολύ χειρότερα εν σχέσει με αυτά που μας περιμένουν, εφόσον συνεχίσουμε όπως πάμε. Ενα παράδειγμα, ας πούμε, είναι η Μικρασιατική Καταστροφή. Είπα, λοιπόν, να διαβάσω το «Οραμα της Ιωνίας» του Βρετανού ιστορικού και διπλωμάτη Μάικλ Λιουέλεν-Σμιθ, ο οποίος διετέλεσε και πρεσβευτής στην Αθήνα. Ενα έργο του 1973, που θεωρείται ίσως η κορυφαία μελέτη της ελληνικής εμπλοκής στη Μικρά Ασία την περίοδο 1919-1922.

Αν η πρόθεσή μου ήταν -κατά κάποιο τρόπο- να παρηγορηθώ από μια εθνική καταστροφή του παρελθόντος, το αποτέλεσμα ήταν ακριβώς το αντίθετο των προσδοκιών μου. Διότι ο ιστορικός περιγράφει με ενάργεια το πλέγμα εσφαλμένων υπολογισμών και αποφάσεων, το οποίο, σε συνδυασμό με τα πάθη του Διχασμού, απέκτησε συν τω χρόνω τη δική του μη αναστρέψιμη δυναμική, ώσπου οδήγησε την Ελλάδα στην προδιαγεγραμμένη συντριβή. Η ανάγνωση αυτού του εξαιρετικού βιβλίου είναι εμπειρία αγχωτική, καθώς ο αναγνώστης βιώνει την πορεία προς ένα τέλος αποτρόπαιο, χωρίς διέξοδο διαφυγής. Οδυνηρότερο όλων, όμως, είναι ότι ο παραλληλισμός με τα σημερινά είναι αναπόφευκτος.

Εκείνο που παραμένει το ίδιο σήμερα όπως και τότε είναι η αδυναμία των πολιτικών δυνάμεων να συνεννοηθούν στοιχειωδώς, σταθμίζοντας το επιθυμητό με το πραγματικό και την οργή με την ανάγκη. Η αδυναμία, θα έλεγε κανείς, ακόμη και να συμφωνήσουν ως προς τι είναι πραγματικό. Εχω την εντύπωση ότι στη σημερινή μαζική κοινωνία, της ασύδοτης χειραφέτησης και του ανύπαρκτου αστικού πολιτισμού, ίσως το πρόβλημα να είναι περισσότερο εκτεταμένο και δυσκολότερο να ελεγχθεί. Το πολιτικό –εντέλει πολιτισμικό– πρόβλημά μας συνόψισε σε πρόσφατη ομιλία του στο Κολλέγιο Αθηνών ο δήμαρχος Αθηναίων Γιώργος Καμίνης: «Το αναγκαίο για την πολιτική τάξη είναι ο συμβιβασμός. Πώς να επιτευχθεί, όμως, όταν σήμερα ο συμβιβασμός είναι μια βρώμικη λέξη;» Μακάρι να ήξερα άλλη απάντηση, εκτός από αυτήν που δεν θέλω να πω…

 

Tags:

ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ ΠΑΤΤΑΚΟΣ Ο τελευταίος των Απριλιανών

  • Μπήκε στη φυλακή το 1975 με ισόβια αλλά από το 1990 κυκλοφορεί ελεύθερος. Σε έξι μήνες κλείνει τα 100

Του Γιώργου Λακόπουλου, ΤΑ ΝΕΑ: Σάββατο 21 Απριλίου 2012

Ο Παπαδόπουλος και ο Μακαρέζος έφυγαν νωρίς, για τον Ιωαννίδη δεν ενδιαφερόταν ποτέ αν ζει ή αν πέθανε, έμεινε μόνος αυτός να υπερασπίζεται τα κατορθώματα όλων τους. Πάντα διανθισμένα με παραπομπές στο πεπρωμένο του έθνους που τους επιστράτευσε για να τα κάνουν όλα ρημαδιό. Ο Παττακός ζει και θυμίζει ότι η Δημοκρατία στην Ελλάδα δεν ήταν πάντα δεδομένη και αυτονόητη 

Καθώς συμπληρώνονται 45 χρόνια από το στρατιωτικό πραξικόπημα του 1967, ο Στυλιανός Παττακός παραμένει η πιο αντιπροσωπευτική φιγούρα των κολονέλων της 21ης Απριλίου – περισσότερο και από τον Γ. Παπαδόπουλο. Ημιμαθής, παρά την ιδιότητα του «συγγραφέα» που κοτσάρει δίπλα στο «στρατηγός» – ενώ καθαιρέθηκε σε απλό στρατιώτη -, θρησκόληπτος και κάπως πρωτόγονος στη συμπεριφορά του, δεν βρήκε ώς τώρα τίποτε κακό, παράνομο ή έστω αντικανονικό σε όσα του καταλογίστηκαν. Παραμένει αμετανόητος.
Γεννήθηκε τον Νοέμβριο του 1912 στο Αμάρι Ρεθύμνου σε πολύτεκνη οικογένεια με επτά παιδιά. Αποφοίτησε από τις στρατιωτικές σχολές το 1937. Πήρε μέρος στον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο αλλά ήταν επίσης παρών, ως διοικητής μονάδων αρμάτων, στα Δεκεμβριανά και τον Εμφύλιο – εξυπακούεται από ποια πλευρά. Εν συνεχεία πήγε στη Σχολή Πολέμου και με τον βαθμό του ταξίαρχου πήρε τη θέση για την οποία θα τον έγραφε – στα μαύρα κατάστιχά της – η Ιστορία: διοικητής στο Κέντρο Εκπαιδεύσεως Τεθωρακισμένων, στο Γουδή. Read the rest of this entry »
 
Leave a comment

Posted by on April 22, 2012 in 21 Απριλίου 1967

 

Tags:

Πόσο απέχει η 21η Απριλίου 1967

[Ανορθόδοξα] Του Τάκη Θεοδωρόπουλου, ΤΑ ΝΕΑ: Σάββατο 21 Απριλίου 2012

Η 21η Απριλίου του 1967 απέχει από την 21η Απριλίου του 2012 σαράντα πέντε συναπτά έτη, μισόν αιώνα, μια ολόκληρη εποχή και μιαν άλλη Ελλάδα. Πόσο μακριά είναι η μικρή βαλκανική χώρα της δεκαετίας του εξήντα, με τις ανοιχτές ακόμη πληγές του Εμφυλίου, τα σύνορα με το Σύμφωνο της Βαρσοβίας, τον αβέβαιο κοινοβουλευτισμό, το παπαδοπούλειο καθαρευουσιάνικο ιδιόλεκτο και την παντοδύναμη αμερικανική πρεσβεία; Αρκετά μακριά ώστε οι παλαιότεροι, όσοι την έζησαν, να την έχουν αρχειοθετήσει κάπου στα ράφια του παρελθόντος και οι νεότεροι να μην έχουν τα μέσα για να την αναγνωρίσουν. Read the rest of this entry »
 
Leave a comment

Posted by on April 22, 2012 in 21 Απριλίου 1967

 

Tags: